's Zomers, wanneer de temperatuur stijgt, trekken veel mensen er op uit om verkoeling te zoeken op of aan het water. Zij willen natuurlijk varen, zeilen of zwemmen in schoon water. Helaas is het met de waterkwaliteit niet altijd even goed gesteld. Verontreinigingen en andere factoren kunnen ertoe leiden dat algen en ziekteverwekkende bacteriën, zoals blauwalgen, zich prima thuis gaan voelen in het water.
Gelukkig kunnen scheepseigenaren die vervuiling tegengaan door het (laten) installeren van een vuilwaterinstallatie.
Het met zo'n installatie opgevangen afvalwater kan bij vuilwaterinzamelstations uitgezogen worden, waarna het gewoon in het riool terechtkomt. Na zuivering komt het dan weer schoon in het oppervlaktewater terecht. Er zijn meerdere systemen van vuilwateropvang op de markt, de bekendste zijn het chemisch toilet en de vuilwatertank.
- Vuilwater bestaat uit ‘zwart' water en ‘grijs' water.
- Met ‘zwart' water wordt alleen het toiletwater bedoeld, dus de fecaliën (ontlasting
en urine) en het toiletspoelwater. Het andere afvalwater, dus het huishoudelijk afvalwater
van de wasbak, douche etc, wordt ‘grijs' water genoemd.
- Om milieutechnische redenen spreken we in deze brochure echter alleen over ‘zwart' water.
- Als u aan boord beschikt over voldoende ruimte, is het aan te bevelen niet alleen het
‘zwarte', maar ook het ‘grijze' afvalwater op de vuilwatertank aan te sluiten.
Vuilwater kan op diverse manieren worden ingezameld. Het meest toegepast zijn een draagbaar systeem of een vast systeem.
Draagbare systemen zijn er in twee uitvoeringen:
het welbekende chemische toilet en het minder bekende droogtoilet. Droogtoiletten gebruiken geen water, geen chemicaliën en zijn reukloos, hygiënisch en maken geen lawaai. De vrijwel droge en reukloze inhoud kan eenvoudig worden weggegooid in de GFT container of op de composthoop.
De voordelen van draagbare systemen zijn dat ze klein, goedkoop, simpel en betrouwbaar zijn en dat het niet nodig is een speciale installatie aan te (laten) leggen. Het nadeel van draagbare systemen is echter dat ze een beperkte capaciteit hebben en dus vaak geleegd moeten worden.
Ook vaste systemen, in het vervolg vuilwatersystemen genoemd, zijn er in verschillende uitvoeringen.
Vaartuigen moeten zo gebouwd zijn dat verontreinigende stoffen (olie, brandstof, enz.) niet per ongeluk overboord kunnen raken.
Vaartuigen waarin toiletten zijn aangebracht, dienen te beschikken over:
a) reservoirs,
b)installaties waarin tijdelijk reservoirs kunnen worden aangebracht in zones of voor gebruiksdoeleinden waar de lozing van menselijk afval aan beperkingen is onderworpen.
Verder moeten de door de romp aangelegde afvoerbuizen te zijn voorzien van afsluitbare kleppen en dienen uiteraard alle mogelijke maatregelen te worden getroffen om de veiligheid en de stabiliteit van het schip niet in gevaar te brengen.
Bijna elk schip is anders en dus zal bijna elk vuilwatersysteem anders zijn. De basis van elk systeem is ongeveer hetzelfde en bestaat uit een toilet, een tank en een aantal componenten (zie onderstaand schema). Met behulp van een pomp wordt het vuilwater naar de vuilwatertank gepompt van waaruit het vuilwater via de dekdoorvoer afgezogen kan worden bij een vuilwaterinzamelstation.
Als er in geen inzamelstation in de buurt is, dan kan het vuilwater eventueel via de vuilwaterpomp op het oppervlaktewater geloosd worden op plaatsen waar dat is toegestaan. Het is altijd handig om te weten of de tank vol is, daarom wordt vaak een niveaumeter geïnstalleerd. Tot slot moet het systeem worden voorzien van ontluchting om nare luchtjes aan boord te voorkomen.
Het type toilet hangt sterk af van de afmetingen van het schip, het al dan niet aanwezig zijn van een aansluiting op elektriciteit en natuurlijk het budget van de eigenaar van het schip. Hieronder worden van verschillende typen toiletten de voor- en nadelen opgesomd.
Toiletten met handpomp Elektrische toiletten Toiletten met een VacuümsysteemVoordelen: Voordelen: Voordelen: Nadelen: Nadelen: Nadelen: |
|
Over het algemeen genieten membraanpompen de voorkeur, de kleinere pompen hebben echter vaak gevoelige impellers waardoor met name haren uit de douche een probleem kunnen vormen.
Er zijn vele soorten en maten standaardtanks in de handel, daarnaast bestaat de mogelijkheid om een tank geheel naar uw eigen wensen te laten vervaardigen.
De aanschaf van een standaardtank is natuurlijk altijd goedkoper, maar om de schaarse ruimte aan boord zo efficiënt mogelijk te benutten is het soms toch aan te raden een tank op maat te laten maken.
Een andere optie zou een flexibele tank kunnen zijn.
Deze kan eenvoudig en snel geïnstalleerd worden, neemt de vorm aan van de ruimte waarin de tank geplaatst wordt en kan geplaatst worden op plekken die doorgaans moeilijk zijn te bereiken. Een nadeel van flexibele tanks is dat ze moeilijk of niet goed vast te zetten zijn waardoor ze tijdens het varen kunnen gaan schuiven en bewegen. Daardoor kunnen lekkages ontstaan. Een ander groot nadeel is, dat het bij flexibele tanks onmogelijk stankvorming te voorkomen omdat er geen ventilatie mogelijk is.
De meest eenvoudige oplossing is echter een zogenaamde ‘all-in-one'-tank. Op dergelijke tanks zijn alle componenten die nodig zijn voor het gehele systeem reeds gemonteerd.
U moet echter wel over voldoende ruimte beschikken om een ‘all-in-one'- tank te (laten) plaatsen.
Het is zeer belangrijk dat u, voordat u overgaat tot de aanschaf van een tank, bepaalt wat de minimale inhoud van de tank zal moeten zijn. Voor de berekening van de minimale tankinhoud zijn de volgende factoren bepalend:
- Hoeveel liter water gebruikt het toilet per spoeling?
- Hoeveel keer wordt er per persoon per dag doorgespoeld?
- Hoeveel personen zijn er aan boord?
- Hoeveel dagen wilt u varen zonder dat u de tank wilt legen?
Verder dient rekening gehouden te worden met het feit dat fecaliën ook ruimte innemen in de tank.
Met alleen een tank en een toilet bent u er natuurlijk nog niet. Het opgevangen water moet ook nog van boord met zo min mogelijk stankoverlast. Een aantal componenten is onontbeerlijk voor een goed werkend vuilwatersysteem.
Het is aan te bevelen een vuilwaterpomp te installeren. Niet alle havens beschikken over een innamestation voor vuilwater en met een vuilwaterpomp kunt u altijd uw tank legen op een plaats waar dat is toegestaan.
De beste oplossing voor de afvoer van vuilwater is een vaste PVC-pijp met ‘wijde' bochten.
In praktijk is dit, in verband met de beperkte ruimte aan boord, vaak moeilijk te realiseren.
Meestal wordt daarom gebruik gemaakt van afvoerslangen.
Let bij de keuze van de slang echter wel goed op; elke kunststofslang wordt na verloop van tijd poreus waardoor geurtjes door de wand kunnen komen en stankoverlast kunnen veroorzaken. Tegenwoordig zijn er echter speciale slangen op de markt die een langere levensduur hebben en minder snel geurtjes doorlaten.
Om stankoverlast te voorkomen is het noodzakelijk de tank goed te ventileren/ ontluchten . Het is aan te raden in het ontluchtingssysteem een ontluchtingsfilter te installeren om onaangename geurtjes, die ondanks alles soms tóch kunnen ontstaan, af te vangen en stankoverlast aan boord en in de haven te voorkomen.
Als u uw vuilwater in een haven wilt laten afzuigen, dient u daarvoor een dekaansluiting te hebben die is genormaliseerd volgens ISO norm 4567. Deze aansluiting eindigt met 11/2 inch schroefdraad waarop de afzuiginstallatie kan worden aangesloten. Indien de beluchting bestaat uit een leiding die een kleinere diameter heeft dan de dekaansluiting, bestaat de kans dat de vuilwatertank implodeert tijdens het leegpompen door een krachtige vuilwaterpomp. In dit geval dient een vuilwatertank veiligheidsventiel te worden gemonteerd. Bij een leiding met dezelfde diameter als de dekaansluiting is dit niet nodig.
Het is belangrijk om een niveaumeter te installeren. Zodoende weet u precies wanneer u uw tank moet legen en kunt u voorkomen dat de tank (te) vol raakt.
U weet nu wat u zoal aan componenten nodig heeft voor een vuilwatersysteem. Er zijn echter nog een aantal zaken om rekening mee te houden bij de keuze van het systeem.
Bij vuilwatertanks wordt ten onrechte vaak gedacht aan stank. Natuurlijk worden in vuilwatertanks onaangename geuren geproduceerd. Zoals eerder gezegd voorkomt juiste installatie van het systeem met filters en de juiste materialen de verspreiding van stank voor een groot deel, maar niet het ontstaan van stank.
Het ontstaan van stank kan op een drietal manieren worden voorkomen:
1. Zorg er bij het doorspoelen voor dat al het vuilwater in de tank terechtkomt. Spoel de afvoer van het toilet naar de tank grondig door om te voorkomen dat er resten achterblijven in de afvoer. Nadat de tank geleegd/afgezogen is dient het gehele systeem grondig gespoeld te worden met schoon water.
2. Vuilwater bevat zowel aërobe als anaërobe bacteriën. Aërobe bacteriën hebben zuurstof nodig om te overleven en om hun werk te doen, anaërobe bacteriën daarentegen gedijen in een zuurstofloze omgeving. Beide soorten breken de stoffen in vuilwater af, maar alleen de anaërobe bacteriën veroorzaken stank. Zorg er dus voor dat de tank voldoende geventileerd/ ontlucht wordt zodat de ‘goede' aërobe bacteriën hun werk kunnen doen en de anaërobe bacteriën kunnen verdrijven. Dit suggereert verder dat als de tank zo leeg mogelijk wordt gehouden, er minder stank ontstaat.
3. Het toevoegen van middelen om stank tegen te gaan is gezien het bovenstaande eigenlijk niet nodig. Ontstaan er toch nog onaangename geurtjes, overweeg dán pas bacteriologische middelen toe te voegen in de tank, geen chemische! Chemische middelen maskeren de stank met aangenamere luchtjes of ze doden de bacteriën in de tank (zowel aëroob als anaëroob). In beide gevallen is de werking slechts gedeeltelijk en van korte duur. Bacteriologische middelen daarentegen versterken de natuurlijke afbraak.
- Gebruik zo veel mogelijk zoetwater voor de spoeling. Door het gebruik van zoutwater voor de spoeling neemt de
stankvorming nog verder toe. De in het zoute water aanwezige algen produceren namelijk ook onaangename luchtjes.
- Ontwerp de installatie zodanig dat er geen vuilwater in delen van de installatie stil kan komen te staan (behalve in de tank
natuurlijk).
- Zorg ervoor dat de ventilatie niet verstopt raakt en controleer dit regelmatig. Denk eraan dat de ventilatie niet bestemd is
als ‘overloop'. Zorg er dus voor dat de tank nooit te vol raakt, restjes uit de tank kunnen het ventilatiesysteem verstoppen.
- Lekkende slangen, fittingen, tanks, afsluiters en dergelijke kunnen ook voor stankoverlast zorgen. Voer dus een
regelmatige controle uit van het volledige systeem.
- Laat een tank niet onnodig lang gevuld, maar leeg de tank zo vaak mogelijk.
Installatie van het systeem
Elk schip is anders, maar ook elk vuilwatersysteem is anders. Daarom volgen hieronder een aantal algemene aanwijzingen die van belang zijn bij de installatie van uw systeem.
Houdt bij het kiezen van de plaats van de tank en een plaats voor de dekdop met het volgende rekening:
- De afzuigslang moet zo kort mogelijk zijn, moet continu van de dekdop naar de tank aflopen en moet zo recht mogelijk
zijn.
- De ruimte waarin de tank wordt geplaatst dient voldoende geventileerd te worden.Voor ventilatie dient de tank rondom
circa één centimeter vrij te blijven van schotten of andere tanks.
Opstelling
Bij de opstelling van de tank dient met het volgende rekening te worden gehouden:
- Stel de tank zodanig op dat deze goed toegankelijk is voor inspectie.
- Zorg voor voldoende vrije ruimte rond de tank in verband met slangaansluitingen en het feit dat de
afmetingen van de tank in geringe mate toe kunnen nemen als deze gevuld is.
- Zorg voor een voldoende stevige fundering om de tank op te stellen en goed vast te kunnen zetten.
- Kies de plaats van fittingen zodanig dat voorkomen wordt dat, als het schip op één oor ligt, verontreinigd
water uit de tank terug kan stromen naar het toilet of naar buiten kan stromen via de tankontluchting.
- Zorg ervoor dat de fittingen inwendig goed glad zijn om verstoppingen te voorkomen.
- Beperk vernauwingen in het leidingsysteem tot een minimum om verstoppingen te voorkomen.
- Zorg ervoor dat overgangen naar andere diameters conisch verlopen.
Aansluiten van de tank
- Sluit de tank aan met PVC-pijp of eventueel een goede kwaliteit gewapende slang.
- Vermijd scherpe knikken en ‘zakken' in pijpen en slangen. In zogenaamde zakken zal zich bezinksel
ophopen wat na enige tijd verstoppingen geeft.
- Beugel de pijpen of slangen op niet te grote, regelmatige afstanden.
- Monteer de ontluchtingsnippel zo hoog mogelijk boven het niveau van de bovenzijde van de tank.
- Kies een zodanige plaats voor de ontluchtingsnippel dat regen- of buitenwater niet zal binnendringen.
- De ontluchtingsleiding dient, vanaf de tank gezien, voortdurend in hoogte oplopend te worden gemonteerd.
- Een niet-zelfaanzuigende vuilwaterpomp moet lager dan, of op gelijke hoogte met,
de onderzijde van de tank worden opgesteld.
- Een zelfaanzuigende vuilwaterpomp mag op een willekeurige hoogte ten opzichte
van de tank worden opgesteld.
- Om de tank eenvoudig met schoon water te kunnen doorspoelen zou ervoor kunnen worden gekozen om e
en extra fitting in de bovenzijde van de tank te maken. Deze wordt aangesloten op een extra dekdop
waardoor schoon water kan worden toegevoerd.
- Een spoelleiding is niet verplicht en/of noodzakelijk voor een goede werking van het vuilwatersysteem. Beslist u dus
vooraf of het voor u interessant is om een dergelijke spoelleiding te monteren.
Kosten
Het betreft hier richtprijzen, de prijzen kunnen variëren afhankelijk van de afmetingen van het systeem en de gekozen materialen. Er zijn ook leveranciers die complete systemen kunnen leveren, de prijzen van dergelijke systemen variëren sterk en liggen tussen circa € 1000 en € 3000.
Let op
Als u het systeem aan gaat (laten) leggen, zijn er altijd nog onderdelen die niet in deze lijst zijn opgenomen. Denk hierbij aan (slang)- klemmen, buizen, elektra etcetera.
Uiteraard zijn hier ook kosten aan verbonden.
De genoemde prijzen zijn slechts aanschafprijzen.
Indien u het systeem door een bedrijf laat aanleggen komen hier natuurlijk nog de arbeidskosten van dit bedrijf bij.
Kies, bij twijfel aan uw eigen kundigheid, voor de vakman.
Indien u er niet zeker van bent dat u zelf het vuilwatersysteem op de juiste wijze kunt
installeren, laat het systeem dan inbouwen door vaklieden. Immers, een slecht aangelegd
(lees: stinkend) systeem zal niet snel meer worden gebruikt.
Wij kunnen deze vuilwatertank ook voor U inbouwen.
Vraag onze medewerkers voor een vrijblijvende prijsopgave.